Om in Vlaanderen op patrijs te mogen jagen, moeten jagers de broedkoppels in hun jachtveld in kaart brengen. Dit gebeurt via een verplicht telprotocol van de Vlaamse overheid.
Omdat dit telprotocol in de praktijk als complex en tijdrovend wordt ervaren, pleit HVV al geruime tijd voor een vereenvoudiging. Het doel is een lagere administratieve last en minder fouten bij de digitalisering, zonder de kern van het telprotocol aan te tasten: het verzamelen van objectieve en betrouwbare telgegevens over de Vlaamse patrijzenpopulatie.
HVV bundelde de knelpunten en bezorgde deze aan de Vlaamse minister van Omgeving, Jo Brouns. Het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) komt nu met een aangepast telprotocol. Eind januari organiseert HVV ook nog een toelichting voor de WBE’s om de wijzigingen te verduidelijken.
Wat verandert er?
Een belangrijke wijziging in het telprotocol is dat de verplichting om elke telling vier keer te herhalen vervalt. Voortaan kan de jager zelf bepalen hoe vaak er op een punt geteld wordt. Toch blijft het advies om vier tellingen per telpunt uit te voeren.
Meerdere tellingen verhogen namelijk de kans om patrijzen effectief waar te nemen. Tijdens één enkele telling wordt gemiddeld slechts 50-60% van de aanwezige vogels opgemerkt. Met vier tellingen stijgt de kans dat een patrijs minstens één keer wordt gezien naar ongeveer 97%. De meerwaarde van vijf of meer tellingen is beperkt. Daarom raadt het protocol aan om – zeker in gebieden met lage dichtheden aan patrijs – vier telrondes te doen.
Tijdens 1 telling worden slechts 50% van de vogels opgemerkt. Met 4 tellingen stijgt de kans dat een patrijs minstens één keer wordt gezien naar ongeveer 97%.
Een andere belangrijke wijziging is dat de verplichting om gebiedsdekkend te tellen wegvalt. De jager bepaalt nu zelf welke gebieden binnen het jachtveld worden geteld. HVV benadrukt echter dat bij de berekening van het aantal broedkoppels nog steeds de volledige oppervlakte aan open ruimte binnen de WBE als basis dient. Het kan dus nadelig zijn voor de jager om bepaalde gebieden niet te tellen, omdat dit de berekende koppeldichtheid naar beneden kan halen.
Wanneer start het telseizoen?
Volgens het telprotocol start het telseizoen op 15 januari. Op dat moment worden er echter vaak nog ‘kluchten’ in het veld aangetroffen, terwijl de telling zich richt op broedkoppels. Daarom adviseert het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) om nog even te wachten met de start van de tellingen. Ook de controletellingen van het ANB vangen pas aan vanaf 28 januari.
Digitalisatie van telgegevens
Net als voorgaande jaren moeten de telgegevens digitaal worden ingediend bij het ANB. Dit kan op twee manieren: via de smartphone-app of via de webtoepassing.
HVV raadt aan om de app te gebruiken. Het gebruik van de app zou fouten bij het digitaliseren voorkomen en tijd besparen, omdat gegevens zoals datum, tijdstip en telpunt automatisch worden geregistreerd.
Wie de gegevens in het veld liever eerst op een papieren telkaart noteert, kan deze achteraf invoeren via de webtoepassing. Dat zal echter tijdrovender zijn. Het is niet mogelijk om papieren telkaarten via de app te digitaliseren. De app is namelijk ontworpen voor gebruik in het veld; hij registreert automatisch de locatie van de teller, zodat het ANB kan controleren of de tellingen volgens het protocol zijn uitgevoerd.
Het ANB heeft laten weten dat de definitieve app op 14 januari beschikbaar is. Om jagers op weg te helpen, voorziet HVV in een handig instructiefilmpje over het gebruik ervan. Het filmpje wordt binnenkort via onze kanalen gedeeld.
Deadlines voor digitalisatie:
Het telseizoen loopt tot en met 31 maart 2026; op die dag wordt ook de app afgesloten. Wie met papieren telkaarten werkt, heeft iets langer de tijd: deze gegevens moeten uiterlijk op 30 april 2026 via de webtoepassing zijn ingevoerd.
Werd er per ongeluk een foutieve telling opgeslagen in de webtoepassing? Dan kun je tot en met 15 april contact opnemen met het ANB via [email protected] om de gegevens te laten verwijderen. Vermeld in je e-mail altijd de volgende informatie:
- Naam van de teller
- Datum en tijdstip van de telling
- Locatie van de telling (het telpunt)
Ervaar je technische problemen met de app? Mail dan rechtstreeks naar [email protected] of [email protected]
Belangrijke data voor WBE’s
Elke WBE die in 2026 op patrijs wil jagen, moet zich voor het telprotocol aanmelden en uiterlijk 2 februari een activatiecode aanvragen via het online formulier van het ANB. De activatiecodes van vorig jaar zijn niet meer geldig.
Het volledige telprotocol is beschikbaar op de website van het ANB.